Ingebrekestelling in België: wanneer is die verplicht?
Bij een zakelijke klant is een ingebrekestelling in België niet nodig: de intrest loopt van rechtswege na de betaaltermijn. Bij een consument is eerst een kosteloze herinnering verplicht, met veertien kalenderdagen die bij verzending per post pas op de derde werkdag beginnen.
Geschreven door Vincent Smets, oprichter van Vordero. Elk bedrag op deze pagina komt uit dezelfde berekening als in de app.
Twee regimes: zakelijke klant en consument
| Zakelijke klant | Consument | |
|---|---|---|
| Herinnering verplicht | nee | ja, en gratis |
| Intrest vanaf | dag na de betaaltermijn, van rechtswege | na afloop van de gratis termijn |
| Termijn | geen | 14 kalenderdagen |
| Start van de termijn | niet van toepassing | derde werkdag na verzending, bij post |
| Vergoeding | forfait van €40 | schadebeding, alleen met clausule |
België behandelt een onbetaalde factuur aan een onderneming heel anders dan een onbetaalde factuur aan een particulier. Bij het ene regime hoef je niets te sturen om iets te mogen vorderen; bij het andere verlies je je vordering op kosten als je die stap overslaat.
Intrest en forfait zonder aanmaning
De wet van 2 augustus 2002 laat de nalatigheidsinterest bij handelstransacties van rechtswege lopen, zonder ingebrekestelling, aankondiging of wachttermijn. Hetzelfde geldt voor de forfaitaire vergoeding van €40 per onbetaalde factuur.
Een herinnering blijft zinvol: een klant die niet weet dat de factuur te laat is, betaalt niet sneller omdat de wet aan jouw kant staat. Wel raak je niets kwijt door pas na een maand te beginnen.
Een ingebrekestelling voor een onbetaalde factuur staat als voorbeeld klaar, met de intrest en het forfait voor jouw factuur uitgerekend. Voor een consument is dat de kosteloze eerste herinnering.
De gratis herinnering als voorwaarde bij een consument
Boek XIX van het Wetboek van economisch recht maakt van de eerste herinnering een voorwaarde. Zolang die niet is verstuurd en de termijn niet is verstreken, is er geen intrest en geen schadebeding verschuldigd. Drie dingen bepalen of die stap telt.
De herinnering moet kosteloos zijn. Geen administratiekosten, geen dossierkosten, geen portokosten doorbelasten.
De termijn moet kloppen. Veertien kalenderdagen, en bij verzending per post beginnen die pas op de derde werkdag na verzending. Verstuur je elektronisch en heeft de consument daarmee ingestemd, dan telt de kalenderdag na verzending.
Wat je aankondigt moet kunnen. Noem je in de herinnering een schadebeding, dan moet dat beding ook in je algemene voorwaarden staan en binnen de wettelijke grenzen vallen. Een aankondiging van iets dat je niet kunt vorderen, verzwakt de brief waarin die staat.
Het schadebeding in je voorwaarden
| Openstaand bedrag | Maximaal schadebeding |
|---|---|
| tot €150 | €20 |
| €150 tot €500 | €30 plus 10% van het deel boven €150 |
| boven €500 | €65 plus 5% van het deel boven €500 |
De vergoeding uit boek XIX is niet iets wat de wet je geeft; het is iets wat de wet je toestaat te bedingen, binnen grenzen. Op dit punt laten de meeste Belgische ondernemers geld liggen, of vragen ze juist te veel.
Het geheel is geplafonneerd op €2.000. Staat er niets in je voorwaarden, dan is de uitkomst nul. Staat er iets dat boven het plafond uitkomt, dan vervalt het hele beding en is de uitkomst óók nul.
De grens
Dit stuk gaat over wanneer je moet aanmanen en wat je daarna mag vorderen. Het zegt niets over de inhoud van jouw algemene voorwaarden, en of die tegenover consumenten standhouden hangt af van hoe ze zijn overeengekomen en hoe ze geformuleerd zijn. Laat een schadebeding dat je gaat gebruiken één keer nakijken door een jurist; een beding dat vervalt is duurder dan het opstellen ervan.
Veelgestelde vragen
Moet ik een zakelijke klant eerst in gebreke stellen?
Nee. Bij een handelstransactie loopt de nalatigheidsinterest van rechtswege vanaf de dag na de betaaltermijn, en is ook het forfait van €40 verschuldigd zonder aanmaning. Een herinnering sturen is verstandig, maar het is geen voorwaarde om te mogen vorderen.
Wanneer begint die termijn van veertien dagen precies?
Bij verzending per post op de derde werkdag na verzending. Verstuur je de herinnering elektronisch en heeft de consument daarmee ingestemd, dan begint hij de kalenderdag na verzending. Dat verschil kan enkele dagen schelen en bepaalt vanaf wanneer je kosten mag rekenen.
Mag ik kosten aanrekenen voor de eerste herinnering zelf?
Nee. De eerste herinnering aan een consument moet gratis zijn. Reken je er administratiekosten voor, dan is niet alleen die post onterecht maar breng je ook je latere vordering in gevaar, want de verplichte gratis stap heeft dan niet plaatsgevonden.
Wat als ik geen schadebeding in mijn voorwaarden heb staan?
Dan is er geen schadebeding verschuldigd. Boek XIX koppelt de vergoeding aan een uitdrukkelijk beding; zonder clausule blijft de uitkomst nul, hoe laat de klant ook betaalt. Kondig in je herinnering dus nooit een bedrag aan dat je vervolgens niet kunt vorderen.
Wat gebeurt er als mijn schadebeding boven het wettelijke plafond uitkomt?
Dan vervalt het volledig. Een beding dat de grenzen van boek XIX overschrijdt wordt voor niet geschreven gehouden en wordt niet teruggebracht tot het toegestane maximum. Een te hoog beding levert dus minder op dan een correct beding.
Waar dit op gebaseerd is
Boek XIX Wetboek van economisch recht, artikel XIX.2 · Boek XIX Wetboek van economisch recht, artikel XIX.4 · Wet van 2 augustus 2002 betreffende de bestrijding van de betalingsachterstand bij handelstransacties, artikel 5
- Boek XIX WER, schulden van de consument (Justel) , geraadpleegd op 23 augustus 2026
- Wet betalingsachterstand handelstransacties (Justel) , geraadpleegd op 23 september 2026
Deze pagina is uitleg en geen juridisch advies. Twijfel je over je eigen zaak, leg hem dan voor aan een jurist.
Zet je opvolging vandaag aan.
Vordero verstuurt de herinneringen op jouw naam, op het ritme dat je zelf instelt, en stopt zodra er betaald is. Je begint gratis met 5 facturen per maand, zonder creditcard, en je zegt maandelijks op.
Een betaling in Vordero: Debruyne Interieur BV betaalde € 2.420,00 na de tweede herinnering, via de betaalpagina. Vordero boekte hem zelf af.
