Verwijlintrest in België: hoeveel mag ik rekenen?

De verwijlintrest bij handelstransacties staat nu op 10,5% per jaar, en dat getal is de uitkomst van een formule. Artikel 5 van de wet van 2 augustus 2002 schrijft voor: de herfinancieringsrente van de Europese Centrale Bank, afgerond naar het hogere halve procentpunt, plus acht procentpunt.

De Federale Overheidsdienst (FOD) Financiën publiceert het resultaat twee keer per jaar, telkens voor het komende semester. Dat betekent dat het tarief kan verschuiven terwijl jouw factuur openstaat, en dat je bij een lange achterstand per periode moet rekenen.

De acht procent komt uit de opslag in de formule: acht procentpunt bovenop de herfinancieringsrente van de ECB. In de jaren waarin die rente op nul stond, kwam de formule daadwerkelijk op acht procent uit, en toen was het dus juist. Daarom noemen veel oudere bronnen over de nalatigheidsinterest nog een vlakke acht procent.

Sinds de ECB-rente weer boven nul staat, klopt het niet meer. Het verschil is niet klein: op een factuur van €5.000 die een jaar openstaat scheelt 8% tegenover 10,5% honderdvijfentwintig euro.

De praktische regel: een bron die een vast percentage noemt zonder de formule erbij, is verouderd of wordt niet onderhouden. Kijk of het tarief per semester wordt genoemd. Staat er één getal voor alle jaren, dan klopt het hoogstens toevallig.

Je rekent de verwijlintrest per periode uit, vanaf de dag na de vervaldatum tot de dag van betaling:

hoofdsom × tarief × (aantal dagen ÷ 365)

Valt een periode in een schrikkeljaar, dan deel je de dagen van dat jaar door 366.

Wisselt het tarief halverwege, dan splits je de periode en tel je de uitkomsten op. Dat is niet optioneel: één tarief over de hele looptijd toepassen levert een bedrag op dat je bij betwisting niet kunt onderbouwen.

Rekenvoorbeeld

Een factuur van €5.000 aan een onderneming vervalt op 1 maart en wordt op 1 september betaald. Dat zijn 184 dagen bij een tarief van 10,5%.

€5.000 × 0,105 × (184 ÷ 365) = €264,66 aan verwijlintrest. Daar komt het forfait van €40 voor invorderingskosten bovenop.

De verwijlintrest van de wet van 2 augustus 2002 geldt alleen voor handelstransacties: leveringen tussen ondernemingen, of aan een overheid. Is je klant een consument, dan geldt boek XIX: sinds 1 september 2023 voor nieuwe contracten, en voor oudere contracten bij een achterstand vanaf 1 december 2023.

Boek XIX verwijst voor de bovengrens naar precies dezelfde formule. Artikel XIX.4 §1 bindt de verwijlintrest aan “de referentie-interestvoet vermeerderd met acht procentpunten bedoeld in artikel 5, tweede lid, van de wet van 2 augustus 2002”. Het plafond is dus ook daar 10,5%. Een hoger beding is nietig.

De gewone wettelijke intrestvoet is een ander tarief. België kent er twee, en FOD Financiën publiceert ze op dezelfde pagina: de intrestvoet bij betalingsachterstand (nu 10,5%) en de wettelijke intrestvoet (voor 2026: 4,5%).

Die tweede geldt in andere burgerlijke zaken, en bij een consument alleen voor een achterstand uit een contract van vóór 1 september 2023 die vóór 1 december 2023 ontstond. Het verschil is zes procentpunt, en beide kanten op is het duur: te veel vragen maakt het hele beding nietig, te weinig vragen kost je geld.

Intrest op intrest kan alleen op verzoek. Anders dan in Nederland wordt vervallen intrest in België niet vanzelf bij de hoofdsom geteld. Artikel 5.207 van het Burgerlijk Wetboek staat het alleen toe na een schriftelijke ingebrekestelling of met een specifiek contract, en alleen voor intrest die minstens een vol jaar verschuldigd is. Stuur je niets, dan blijft de intrest enkelvoudig.

Verder loopt de intrest bij een consument pas nadat je de kosteloze eerste herinnering hebt gestuurd en de termijn van 14 kalenderdagen is verstreken. Bij een onderneming loopt hij van rechtswege vanaf de dag na de vervaldatum, zonder dat je iets hoeft te sturen.

De FOD publiceert het tarief hierboven per semester; is het tarief voor het lopende semester nog niet gepubliceerd, dan rekent Vordero door met het laatst bekende cijfer en zegt dat er ook bij. Dat is een aanname en geen publicatie, en je hoort te weten wanneer je er een leest.